महाराष्ट्र शासनाने मुलींच्या जन्मापासून शिक्षण, आरोग्य आणि सामाजिक सुरक्षिततेसाठी एक महत्वाकांक्षी योजना सुरू केली आहे जिचे नाव आहे लेक लाडकी योजना (Lek Ladki Yojana 2026). या योजनेचा उद्देश मुलींच्या जन्माला प्रोत्साहन देणे, बालविवाह थांबवणे, शिक्षण वाढवणे आणि आर्थिक स्थिरता देणे हा आहे. या अंतर्गत मुलीला जन्मापासून ते 18 वर्षांपर्यंत टप्प्याटप्प्याने एकूण ₹1,01,000 रुपये दिले जातात. आज अनेक कुटुंबांना या योजनेचा लाभ मिळत असून 2025 मध्ये पुन्हा एकदा अर्ज सुरू होण्याची अपेक्षा आहे.
📌 योजनेचे मुख्य उद्दिष्ट (Objective)
- 👧 मुलींच्या जन्माला प्रोत्साहन देणे
- 📚 मुलींना शिक्षणात पुढे नेणे
- 💒 बालविवाह थांबवणे
- 💪 मुलींच्या सामाजिक व आर्थिक विकासाला बळकटी देणे
- 👨👩👧 कुटुंबांमध्ये मुलींविषयी सकारात्मक दृष्टीकोन निर्माण करणे
💰 किती आर्थिक मदत मिळते? (Benefits Amount)
या योजनेत मुलींना खालीलप्रमाणे आर्थिक मदत मिळते:
| टप्पा | रक्कम |
|---|---|
| जन्माच्या वेळी | ₹5,000 |
| 1लीमध्ये प्रवेश घेतल्यावर | ₹6,000 |
| 6वीत प्रवेश घेतल्यावर | ₹7,000 |
| 11वीत प्रवेश घेतल्यावर | ₹8,000 |
| 18 वर्षे पूर्ण झाल्यावर | ₹75,000 |
➡ एकूण लाभ रक्कम: ₹1,01,000/-
📍 कोण पात्र आहे? (Eligibility)
- 👨👩👧 मुलगी महाराष्ट्र राज्यातील रहिवासी असावी
- 📅 मुलीचा जन्म 1 एप्रिल 2023 नंतर झालेला असावा
- 💳 कुटुंबाकडे पिवळे किंवा केशरी राशन कार्ड असावे
- 💰 वार्षिक उत्पन्न ₹1,00,000 पेक्षा कमी असावे
- 🏦 मुलीचे बँक खाते महाराष्ट्रात असणे आवश्यक
- 🎒 शिक्षणात सतत प्रवेश घेतला असावा
- 👰 18 वर्षांपर्यंत मुलगी अविवाहित असावी
📑 आवश्यक कागदपत्रे (Documents Required)
- 🧾 राशन कार्ड (पिवळे/केशरी)
- 📄 उत्पन्न प्रमाणपत्र
- 📝 मुलीचा जन्म दाखला
- 🏠 रहिवासी दाखला
- 🎒 शाळा प्रवेश प्रमाणपत्र (शिक्षण टप्प्यांसाठी)
- 🆔 आधार कार्ड (पालक + मुलगी)
- 🏦 बँक पासबुकची प्रत
- 📸 फोटो
📝 अर्ज प्रक्रिया (Application Process)
सध्या Lek Ladki Yojana साठी अर्जाची प्रक्रिया ऑफलाईन पद्धतीने केली जाते. अर्ज खालील ठिकाणी जमा करता येतो:
- 📌 जवळचे आंगणवाडी केंद्र
- 📌 महिला व बाल विकास विभाग कार्यालय
- 📌 जिल्हा परिषद किंवा पंचायत समिती
फॉर्म भरल्यानंतर आवश्यक कागदपत्रे जोडून संबंधित कार्यालयात जमा करावे. तपासणी झाल्यानंतर लाभ खातेात दिला जातो.
🎯 योजनेचे फायदे (Scheme Benefits)
- 👧 मुलींच्या जन्मात वाढ
- 📚 शिक्षणाला चालना
- 💰 आर्थिक सुरक्षितता
- 💒 बालविवाह रोखण्यास मदत
- 👨👩👧 पालकांमध्ये जागरूकता निर्माण
- 🏦 DBT मार्फत थेट खातेात पैसे
❓ FAQ — वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न
1️⃣ लेक लाडकी योजनेत किती पैसे मिळतात?
या योजनेत मुलीला टप्प्याटप्प्याने एकूण ₹1,01,000 आर्थिक मदत मिळते.
2️⃣ अर्ज ऑनलाइन करता येतो का?
सध्या अर्ज ऑफलाईन पद्धतीनेच स्वीकारले जातात.
3️⃣ कोण पात्र असतात?
महाराष्ट्रातील रहिवासी, उत्पन्न ₹1 लाखाखाली आणि पिवळे/केशरी राशन कार्ड असलेले कुटुंब पात्र असते.
4️⃣ 18 वर्षानंतर पैसे कसे मिळतात?
मुलगी 18 वर्षाची झाल्यानंतर ₹75,000 रक्कम DBT मार्फत खातेात जमा केली जाते.
5️⃣ दस्तऐवज कोणते लागतात?
राशन कार्ड, जन्म दाखला, आधार, उत्पन्न प्रमाणपत्र, शाळा प्रमाणपत्र आणि बँक पासबुक आवश्यक लागते.
🔔 निष्कर्ष: Lek Ladki Yojana 2025 ही मुलींच्या उज्ज्वल भविष्यासाठी अत्यंत महत्वाची योजना आहे. योग्य पात्रता आणि कागदपत्रांसह अर्ज केल्यास मुलीला जन्मापासून 18 वर्षांपर्यंत आर्थिक आधार मिळतो.
